Velayet Davası Nasıl Açılır

Eşler tarafından açılan boşanma davalarında, Velayet en fazla problem yaşanan bir konudur. Velayet davası nasıl açılır, velayet nasıl hangi şartlarda alınır gibi  günümüzde en fazla sorulan ve telefuz edilen bir konu olmaya başlamıştır. Velayet hakkında bir dava açılması halinde avukat desteği alınmasını öneriyoruz.

Çoklarda Velayet konusunun tarifinde, anne ve babanın velayetinde bulunan çocukların kişiliklerine ve mallarına dair hakları, görevleri, yetkileri ve yükümlülükleri içerir. Anne ve babanın çocukların kişilikleri ile ilgili sorumluklarında çocuklarına bakmak, onları görüp gözetmek, geçimlerini sağlamak, en iyi şekilde eğitmek ve yetiştirmektir. Velayetin hangi tarafa verileceği belirlenirken çocuğun cinsiyetinin hiçbir önemi yoktur.

Velayet davasında Velayetin Belirlenmesindeki Kriterler Nelerdir

Çocuğun Annenin Bakımına, Şefkatine Muhtaç Olması 

Velayet davalarında çocuğun küçük olması ve annenin bakımına, sevgisine, ihtiyaç duyması durumlarında, çocuğun velayetinin anneye verilmesi anlamını taşımaktadır..  Bu durumda ortaya çıkan sorun ise çocuğun hangi yaş ve şartlarda, annenin sevgisine bakımına ihtiyaç duyduğunun belirlenmesinde zorlanılmaktadır. Bu konuda psikolog desteği ve uzman görüşü alınarak konun çözümüne gidilmektedir.
Aile mahkemelerinin iş yoğunluğu, uzman sayısının yetersiliği nedeniyle çocuğun velayeti belirlenmesi süresi uzun olmakta, buda çocuğun psikolojisinde önemli yaralar açılmaktadır. Düşüncemiz boşanma davalarında sürümcemeye bırakılmadan geçicide olsa velayetin en kısa sürede belirlenmesi gerekmektedir.

Velayet Ve Çocuğun Yararı 

Velayet konusu kamu huku içerisinde yer alması nedeniyle, velayet belirlenirken, aile hakimi bir çok konuda kriterlere bakarak uygulamaktadır. Velayette çocuğun faydası var ise, ilerki hayatında gelişim, eğitm ve bakım konusunda kim yeterli ise o tarafa verilmektedir.

Örneğin bir çocuğun anne bakımına ihtiyacı kalmamış ve uzun zamandır baba yanında kalıyor olması velayetin babaya verilmesi gerektiğini bir çok mahkeme kararlarında rastlamak mümkündür. Toplum içerisinde, çocuk para ve mal varlığı olan tarafa verilir yargısı tamamen yanlıştır.

Velayet Belirlenirken Çocuğun Alıştığı Ortam Korunmalıdır

Velayet belirlenirken çocuğun uyum sağladığı, alıştığı ortam ve yaşam tarzının korunması önemli bir kriterdir. Örneğin İşi nedeniyle babasından uzak olan ve yıllardır annesi ile beraber yaşayan bir çocuğun babaya verilmesi yada Anenin işinden sıksık seyahate çıkması,  iş yoğunluğu geç saatlere kadar sürmesi nedeniyle sürekli babayla vakit geçiren bir çocuğun anneye verimesi alıştığı yer, ortam ve sevgiden uzaklaşmasına sebep olacağınkaçınılmaz bir gerçektir. Bu nedenle çocuğun alıştığı ortamdan ayrılması onun ruh sağlığını etkileyebilir.

Çocukların Birbirinden Ayrılmaması

Boşanma çocukların zorda olsa kabul etmediği bir durumdur. Yıllarca beraber yaşayan anne, baba ve kardes ortamının dağılması, büyüklerde bile ruh sağlığında önemli bozukluk olurken küçük çocuklarda oluşacak olumsuzluğu tarif bile edemeyiz. Kaldı ki uzman psikologlar eşlerin boşanma kararını çocuklara nasıl açıklanacağı, onların ruh sağlığını bozmadan kısa sürede nasıl anlatacağını uzun uzun anlattıklarından, konunu ne kadar önemli olduğunu siz değerlendirin.

Yukarda anlatılan olumsuzlukların kısa sürede atlatılması beraber yaşayacak aile breylerinin birbirlerine sağlayacakları piskolojik destekle atlacakları kaçınılmazdır. Bu nedenle Velayetin belirlenmesi kriterlerini anlatırken kardeşlerin ayrılmaması bir kriter olup manevi desteğide önemlidir.

Velayetin Babaya Verilmemesi Ve Babanın Özel Durumu

Boşanma davalarında boşanmaya sebep olaylarda aile hakimi bir çok konuyu araştırırken gerek belge ve tanıklarıda dinlemesi nedeniyle o evlilik hakkında, eşler hakkında bir çok bilgiye sahip olmaktadırlar. Bu nedenle babanın eş ve çocuğa şiddet uygulaması, evin geçimini sağlamaması, işsiz olması, alkol ve kötü alışkanlıklara sahip olması, eve sık sık gelmeme veya geç gelmesi, İşi nedeniyle gece mesaisinde çalışması, durumlarında çocuğun annede kalmasının önemli kriteridir. Bu durum tersi halinde çocuğun babada da kalmasına karar verilebilir.

Boşanma Sebebinin Velayete Etkisi

Yukarıdada belirtiğimiz gibi boşanma sebep olaylarda eşlerin kusuru ve boşanma nedenleri velayetin belirlenmesinde önemli kıstasdır. Eşlerden birinin sebep olduğu olaylardan dolayı örneğin suç işlemesi, zina ve aldatma nedeniyle yada eş ve çocuğa şiddet uyguladığı tespit edilmesi halinde velayet kusuru olmayan eşe verilebilmektedir.Kısaca şunuda belirtmekte fayda var, boşanma sebebi velayetin belirlenmesinde tek başına yeterli sebep değildir.

Çocuğun Anne Ve Babalık Duygusu

Çocuk hangi eşe verilir sorusunda önemli durumlarda birtaneside çocuğun anne veya babadan hangisine daha çok bağlı oluşudur. Uzman psikologlar bile rapor hazırlarken çocuğun anne veya baba ile olan ilşkilerini çok fazla irdelemektedir. Bunun sebebide çocuğun anne ve babalık duygusu, ihtiyacı belirlenmektedir. Velayetin belirlenmesinde Eşlerin anne ve babalık duygularından ziyade çocuğun duyguları önemsenmektedir. Zaten manevi olarakda çocuğun anne veya babalık duyusu tercihi, anne ve babanın duygusu ile örtüşmektedir.

Velayetin Belirlenmesinde Çocuğun KARARI ve DİNLENMESİ

Aile mahkemeleri velayeti belirlerken çocukla aile mahkemesinde görevli uzman görevliler tarafından görüştürülmektedir. Aile mahkemesi uzmanlarıda artık bu olayların çokluğunda nedeniyle edinlen tecrübe ile tespitleride kolay olmaktadır. Çocuğun konuşması, sorulara verilen cevaplar, anne ve baba ilişkileri, velayet konusundaki düşüncelerinden kapsamlı rapor hazırlayarak mahkemeye sunmaktadırlar.

Dünya çocuk hakları bildirgesinin en önemli maddesinden birisi, velayetin belirlenmesinde çocuğun vermiş olduğu karara saygı gösterilmesi gerektiğinin önemi her konuda vurgulanmaktadır.

Velayetin Değiştirilmesi Davası Nasıl Açılır

Evlilik devam ettiği sürece ana ve baba velayeti beraber kullanırlar. Ortak hayata son verilmiş ya da ayrılık hali gerçekleşmişse hakim, velayeti eşlerden birine verebilir. Velayet, ana ve babadan birinin ölümü durumunda sağ kalana, boşanmada ise çocuk kendisine bırakılan tarafa aittir.

Ana ve baba evli değilse velayet anaya aittir. Ana ufak, kısıtlı ya da ölmüş veya velayet kendisinden alınmışsa hakim, çocuğun çıkarıne göre, vasi atar ya da velayeti babaya verir. Eşler, ergin olmayan üvey çocuklarına da özen ve ilgi göstermekle yükümlüdürler. Kendi çocuğu üzerinde velayeti kullanan eşe diğer eş makul bir biçimde yardım eder; durum ve koşullar zorunlu kıldığı ölçüde çocuğun ihtiyaçları için onu temsil eder.

Velayete sahip ana ya da babanın tekrar evlenmesi, velayetin kaldırılmasını gerektirmez. Ancak, çocuğun çıkarı gerektirdiğinde velayet sahibi değiştirileceği yada değişen durum ve koşulların değişmesi, velayeti anne veya babanın istememesi durumlarındada aile hakimi velayet kaldırılarak çocuğa vasi atayabilmektedir. Velayetin kaldırılması durumunda ana ve babanın çocuklarının bakım ve eğitim giderlerini karşılama yükümlülükleri devam eder. Ana ve baba ile çocuğun ödeme gücü yoksa bu giderler Devletçe karşılanır.

Velayet Davası Nasıl Açılır Velayet Davası Nasıl Görülür

Boşanma davalarında, hakim boşanma kararı ile beraber çiftin ortak çocuğunun velayetinin kimde kalacağının kararını da vermektedir. Ancak verilen bu karar net bir hüküm niteliği taşımamaktadır. Eşlerin yaşam şartlarında, ekonomik veya sağlık durumlarında veya yaşadığı çevrede meydana gelen olumsuz birtakım değişiklikler sonucunda velayet davası açılarak çocuğun velayeti ile ilgili tekrar karar alınması konusu ile ilgili bir talepte bulunulabilir. Açılan velayet davası ile  çocuğun velayetinin değiştirilmesi mümkün olmaktadır. Yukarda ve yazı bünyesinde velayet davası nasıl açılır sorusuna yanıt aramaya çalıştık.

Velayet davası eşlerden birinin davanın açıldığı sıradaki yerleşim yerlerinden birisindeki aile mahkemelerinde görülebilmektedir. Açılan velayet davası sırasında hakim çocuğa en fazla sevgiyi verebilecek, en fazla ilgiyi gösterebilecek, iyi bir eğitim almasını ve iyi bir vatandaş olarak yetişmesini sağlayacak özetle çocuğa birçok ihtiyacını en uygun şekilde verebilecek olan tarafa velayet hakkı tanımaktadır. Genellikle bu tür davalarda annenin kazanma şansının daha fazla olduğu düşünülse de çocuk 9 yaşından büyükse, çocuğun çıkarları göz önünde bulundurularak ona en iyi yaşam koşullarını sağlayacak, ruhsal ve fiziksel olarak en sağlıklı biçimde yetiştirecek olan ebeveyne çocuğun velayeti verilmektedir.

Eğer ebeveynler fiili olarak ayrı yaşıyorsa ve resmi bir biçimde boşanma durumu gerçekleşmediyse eşlerden birisi çocuğun kendisine teslim edilmesini veya şahsi ilişki kurabilmek için çocukla beraber vakit geçirmeyi talep edebilir. Bu talep sonucunda mahkemenin vereceği karar velayet davası sonucunda verilen kararlar gibi bir velayet teslimi anlamı taşımaz, yalnızca geçici bir tedbir niteliği taşımaktadır. Eğer ebeveynler ayrı kentlerde yaşıyorlarsa velayet davası sonucunda hakim velayetin verilmediği ebeveynle çocuğun şahsi ilişki kurabilmeleri için haftasonu veya ayda bir kez olan görüşmeler yerine yılda bir kez daha uzun görüşmeleri makul görmektedir.

Velayet davası sonucunda verilen karar ilerleyen dönemlerde şartların değişmesi sonucunda tekrar değerlendirilebilir. Anne ya da babanın çocuk ile ilgili bütün sorumluluklarını derli toplu olarak yerine getirmeleri gereklidir. Eğer bu sorumlulukları bir tarafın yerine getirmediği belirleme edilir veya ispat edilebilirse tekrar görülen velayet davası sonucunda hakim çocuğun velayet hakkını diğer ebeveyne verebilir. Aynı biçimde çocukla kurulan şahsi ilişkilerde sonlandırılabilir. Velayet sahibi olan veya şahsi ilişki kuran ebeveynin çocukla yeterince ilgilenmemesi, çocuğun huzurunun tehlikeye girmesi, çocuğun ruhsal fiziksel sağlığında hasarlara nedeniyet verilmesi gibi durumlarda velayet diğer ebeveyne verilebilir veya şahsi ilişki kurulması durumu sonlandırılabilir.

Eğer çocuğun velayetine sahip olan taraf, çocuğun velayetinin bulunmadığı tarafın çocukla yakın ilişkiler kurmasına verilen mahkeme kararlarına rağmen engel oluyorsa, velayet davası sonucunda verilen kararlara aykırı davranıyorsa kanunlar kapsamında bu duruma bir çözüm bulunabilmektedir. İcra müdürlüğü vasıtasıyla, bu müdürlük tarafından görevlendirilen bir memur ve Sosyal Hizmetler Çocuk Esirgeme Kurumu tarafından görevlendirilen bir çocuk gelişim uzmanı, psikolog veya pedagog tarafından çocuğun teslim alınması ve çocukla şahsi ilişki kurması ilamı yerine getirilir.

Kısacası ülkemizde görülen bütün velayet davası sonucunda çocuğun velayetinin hangi ebeveynde kalacağı kararına çocuğu çıkarları doğrultusunda karar verilir. Çocuğun ruhsal ve fiziksel olarak gelişimine en fazla katkıyı sağlayacak olan ebeveyn velayet hakkı kazanır. Diğer ebeveyn ise mahkeme tarafından belirlenmiş belirli zaman dilimlerinde çocukla beraber şahsi ilişki kuracak zaman içindera sahip olabilir. Ancak velayet davası sonucunda verilen kararlar velayete sahip olan ebeveynin yaşam koşullarında, ekonomik halinde, sağlık halinde olumsuz yönde bir değişiklik olması halinde karşı tarafın tekrar bir dava açması sonucunda tekrar değerlendirilebilir. Yapılan değerlendirme sonucunda velayete sahip olan ebeveynin çocuğa yeterli şartları sağlayamadığı netleşirse, velayet değişikliği yapılabilir.

Velayet Değiştirilmesi Davasında İspat ve Deliller Neler Olabilir

Velayetin değiştirilmesi davasında çocuğun günlüğü, okuldaki öğretmenlerin çocuğun bakımı ve başarısı ile ilgili tanıklığı, velayeti altındaki kişi tarafından darp edilmesi ve sağlık raporu alınması, açılmış ceza dava belgelerinin varlığı ve mahkeme sunulması önemlidir.

Velayet Davası Nasıl Açılır Dilekçesi Nasıl Hazırlanır

Dava dilekçesinde aşağıdaki hususlar bulunur : Velayet Dava dilekçesinin baş kısmından başlanarak, Mahkemenin adı, Davacı ile davalının adı, soyadı ve adresleri, Davacının Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Varsa tarafların kanuni temsilcilerinin ve davacı vekilinin adı, soyadı ve adresleri, Davanın konusu ve malvarlığı haklarına ilişkin davalarda, dava konusunun değeri, Davacının iddiasının dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açık özetleri, İddia edilen her bir vakıanın hangi delillerle ispat edileceği, Dayanılan hukuki sebepler,  Açık bir şekilde talep sonucu, Davacının, varsa kanuni temsilcisinin veya vekilinin imzası, Hususların eksik olması halinde, hakim davacıya eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre verir. Bu süre içinde eksikliğin tamamlanmaması halinde dava açılmamış sayılır.

Velayet Konusu Ve Kanun Maddeleri 

Kural      : Madde 323 – Ana ve babadan her biri, velayeti altında bulunmayan veya kendisine bırakılmayan çocuk ile uygun kişisel ilişki kurulmasını isteme hakkına sahiptir.

Koşullar : Madde 335 – Ergin olmayan çocuk, ana ve babasının velayeti altındadır. Yasal sebep olmadıkça velayet ana ve babadan alınamaz. Hakim vasi atanmasına gerek görmedikçe, kısıtlanan ergin çocuklar da ana ve babanın velayeti altında kalırlar.

Yargıtay Kararı – Velayet Davası Nasıl Açılır

1. T.C. YARGITAY 2.Hukuk Dairesi Velayet davası

Esas:  2013/2773 Karar: 2013/21832 Karar Tarihi: 25.09.2013
KONU : VELAYET DAVASI – ÇOCUĞUN ANNESİYLE BİRLİKTE YAŞAMAK İSTEMEDİĞİ BABASININ YANINI TERCİH ETTİĞİ – BABA YANINDA KALMANIN BEDENİ FİKRİ VE AHLAKİ GELİŞİMİNE ENGEL OLACAĞI YÖNÜNDEN BİR SEBEP BULUNMADIĞI – İSTEMİN REDDİNİN İSABETSİZ OLUŞU
ÖZET: Çocuğun, annesiyle birlikte yaşamak istemediği, babasının yanını tercih ettiği görülmektedir. Velayetin düzenlenmesinde aslolan çocuğun üstün yararıdır. Annenin başkasıyla evlenmiş olduğu, eşiyle birlikte B…’da yaşadığı, babanın ise, çocuğun eğitim ve öğretim gördüğü İ…’da yerleşmiş bulunduğu, çocuğun babasının yanını tercih ettiği gözetildiğinde baba yanında kalmasının bedeni fikri ve ahlaki gelişimine engel olacağı yönünden bir delil ve sebep de bulunmadığına göre, velayetin anneden alınıp, babaya verilmesi uygun olacaktır. Bu sebeple isteğin kabulü gerekirken, olaya uygun düşmeyen gerekçelerle reddi doğru bulunmamıştır.

3. T.C. YARGITAY 2.Hukuk Dairesi Velayet davası

Esas:  2012/13367 Karar: 2013/1584 Karar Tarihi: 23.01.2013
KONU : VELAYET DAVASIANNE İLE BABA ARASINDA MEVCUT OLUMSUZ İLİŞKİ VE OLAYLAR DİKKATE ALINMASI – BOŞANMAYA YOL AÇAN OLAYLARDAKİ KUSUR DERECELERİ – ÇOCUK PSİKOLOJİSİNDEN ANLAYAN BİR UZMAN REFAKATİNDE KİŞİSEL İLİŞKİYE KARAR VERİLMESİ
ÖZET: Kişisel ilişki, babalık duygularını tatmine elverişli olmadığı gibi, infazda da güçlük yaratacak niteliktedir. Mahkemece yapılacak iş; kişisel ilişkinin yer olarak kısıtlanması durumunda görüşme yerinin özel bir yer olarak değil; ülke, şehir gibi genel nitelikteki bir yer olarak gösterilmesi; anne ile baba arasında mevcut olumsuz ilişki ve olaylar dikkate alınarak gerektiğinde, anne yerine; çocuk psikolojisinden anlayan bir uzman refakatinde kişisel ilişkiye karar vermekten ibarettir.

4. T.C YARGITAY 2.Hukuk Dairesi. Velayet davası

Esas :.2003/1375 Karar :.2003/2372 Karar Tarihi:24.2.2003

Velayet Davası ÖZET: Anne bakım ve şefkatine muhtaç küçük çocuğun velayetinin anne yerine babaya bırakılması, ciddi ve inandırıcı deliller bulunmadığı için usul ve yasaya aykırıdır.

5. T.CYARGITAY Hukuk Genel Kurulu Velayet davası

Esas :1987/2-99  Karar: 1987/74 Karar Tarihi: 21.10.1987 T.

ÖZET : Velayetin değiştirilmesi  Davası

“Davalı kadının, başka delillerle de teyid edildiği için delil gücü kazanan teyp bandındaki sözleri okul idare yetkililerinin anlatımları, çocuğuna kötü örnek olan yaşantısı, erkeklerle tek başına kayağa gitmesi, gazinoda masanın üzerine çıkarak oynaması, çocuğun yanında başka erkeklerle ilişki kurması gibi davranışları velayetin anadan alınıp babaya tevdii için yeterli sebeplerdir.”

Velayet Davası Nasıl Açılır

Velayet Davası Nasıl Açılır